كرد و آن شهر را گرفت . سپس به هرات تاخت و با تصرف آن به كشتار شيعيان دست زد و به انتقام قتل سنّيان ، بسيارى از آنان را كشت . مولانا هلالى جغتايى از جمله كسانى است كه اشعارى در مذمت خونريزى عبيد الله خان سروده است : تا چند عبيد از پى تالان باشى * تاراجگر ملك خراسان باشى غارت كنى و مال يتيمان ببرى * كافر باشم اگر مسلمان باشى « 1 » عبيد الله خان دستور داد كه شاعر را دستگير و زندانى كنند و سرانجام او را در چهارسوق هرات به قتل رساند . مؤلف خلاصة التواريخ نيز دربارهء فجايع تركان در هرات مىنويسد : « آنان به جان و مال مردم تعرض كردند و تعداد زيادى از شيعيان را كشتند . قاضى حسن استرآبادى پسر محمد يوسف صدر را كه قاضى هرات بود ، زنده در آتش در چهارسوق هرات سوزاندند . « 2 » » عبيد الله خان خود اهل شعر بود . وى پس از فتح هرات ، ابياتى در هجو قزلباش و بر ضد شيعه سرود : به حمد الله كه از شر هرى ، حق * روافض را برآورد و عدم كرد هرى را فتح كرده در دل ما * به بهجت‌هاى نصرت دفع غم كرد خرد هم بهر تاريخش ز شادى * چنين گفت و لوح دل رقم كرد يا : اى رافضيان هلاك خواهم كردن * ناپاكانيد پاك خواهم كردن با پشتهء خاك پشت تا چند نهيد * چون پشتهء خاك خاك خواهم كردن « 3 » شاه طهماسب با شنيدن خبر فجايع ازبكان ، به هرات لشكر كشيد و آن شهر را فتح ، برادر خود بهرام ميرزا را به حكومت آنجا منصوب كرد . سپس در ربيع الاول 937 ه . ق از راه طبس

--> ( 1 ) . ديوان هلالى جغتايى ، ص 13 ؛ احسن التواريخ ، ص 294 و خلاصة التواريخ ، ج 1 ، ص 194 « كافر باشم ، گر تو مسلمان باشى . » ( 2 ) . خلاصة التواريخ ، ج 1 ، ص 261 . ( 3 ) . صفويه در عرصهء دين ، فرهنگ و سياست ، صص 63 - 62 .